Gölpazarı’na yapılması planlanan Gıda İhtisas OSB ile ilgili yeni gelişme

Gölpazarı’nın Aktaş ve Kurşunlu köyleri arasında kalan alana yapılması planlanan Gıda İhtisas Organize Sanayi Bölgesi ile ilgili Aktaş köyü ve Kurşunlu köyü sakinleri ile Ziraat Mühendisleri Odası ve yine köylülerce kurulan Gölpazarı Çevre Koruma Derneği tarafından Sakarya 2. İdare Mahkemesine açılan davada mahkemece istenilen bilirkişi raporunun hazırlanarak mahkemeye sunulduğu öğrenildi.

Gölpazarı Gıda OSB’nin yeri ile ilgili “Olumlu” düzenlenen Çevre Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporu sonrası Aktaş ve Kurşunlu köyü sakinleri tarafından Gölpazarı Çevre Koruma Derneği adı ile bir dernek kurulmuş ve bu dernek, Ziraat Mühendisleri Odası ve OSB’nin bulunduğu alanda arazisi olan köy halkı tarafından Sakarya 2 İdare Mahkemesine “Olumlu” verilen ÇED raporunun iptali için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na  karşı dava açılmıştı.

Davacı Vekili Av. Ceren Koçak tarafından 03.01.2023 tarihinde mahkemeye sunulan dilekçe ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca verilen 6930 sayılı ve 8.12.2022 tarihli “Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu” kararının Anayasa, çevre hukuku ve planlama ilkelerine usule, hukuka ve bilimsel gerçekler ile kamu düzeni ve kamu yararına aykırılıkların olması nedeniyle iptali ve yürütmenin durdurulması talep edilmişti. Mahkeme davacı vekilinin bu talebi üzerine 12.01.2023 tarihinde OSB kurulması planlanan alanda 15.06.2023 tarihinde keşif yapılması ve bilirkişi raporu düzenlenmesi yönünde karar vermişti.

15.06.2023 tarihinde mahkeme heyeti ile bilirkişi raporu düzenlemesi talep edilen heyet OSB kurulması planlanan alanda keşif çalışması yaptı ve bilirkişi heyeti 30.07.2023 tarihinde raporunu hazırlayarak Sakarya 2. İdare Mahkemesine sundu. Hazırlanan raporda davacı vekilinin ÇED raporunun iptali ile ilgili gerekçeleri, davalı vekilinin bu gerekçeleri cevabı, bilirkişilere yöneltilen sorular ile bilirkişilerin bu sorulara cevapları detaylı bir şekilde yer alırken, bilirkişi raporu 26 sayfadan oluştu.

Bilirkişi raporunda ÇED raporunun önemli eksikleri tespit edildi

ÇED raporunun hazırlanması aşamasında kanuni bir zorunluluk olan ve o dönemde yöre halkının yoğun protestoları nedeni ile gerçekleştirilemeyen “halkın bilgilendirilmesi toplantısının” yapılmaması eksik ya da aykırı hareket olarak değerlendirilirken, Proje Tanıtım Dosyası ve nihai ÇED raporunda da bilimsel ve teknik yönden önemli eksikler olduğu vurgulandı.

Düzenlenen bilirkişi raporunda, ÇED raporunda Gıda ihtisas OSB’de kurulması planlanan Zeytin İşleme Tesisi, Sebze Kurutma ve Paketleme Tesisi, Et İşleme Tesisleri, Kakao, Çikolata ve Unlu Mamulleri Tesisleri, Kuruyemiş, Kahve İşleme, Tahin, Helva Üretim ve Paketleme Tesisi, Su İşleme, Paketleme ve Depolama Tesisi, Tohum Eleme İşleme Paketleme Tesisi, Hazır Gıda Üretim Tesisleri için oluşması öngörülen emisyon kaynakları ve miktarlarından bahsedilmemiş, gerekli hesaplamaları yapılmamış olması ve öngörülen kirlilik yükünün meteorolojik veriler sonucu yayılımları, etkileri ÇED raporunda belirtilmemiş olması nedeni ile ÇED raporunun bu açıdan yeterli olmadığı belirtildi.

OSB’nin yaratacağı hava kirliliği hesabı ve yeraltı su kaynakları kullanımı yönünden de ÇED raporu yetersiz bulundu

Bilirkişi raporunda kurulacak olan OSB’nin yeri OSB kurulduktan sonra içerisinde faaliyet gösterecek olan tesisler ve bu tesislere ikmal sağlayacak araçların yaratacağı hava kirliliği ve bu tesislerce kullanılacak yeraltı su kaynaklarının değerlendirilmesi yönünden de düzenlenen nihai ÇED raporu yetersiz bulundu.

OSB’nin kurulması sonrası oluşacak hava kirliliğinin,  tesislerin kurulacağı alandan yaklaşık 1 km uzaklıkta bulunan Ataş Köyü yerleşim alanında ikamet eden insanların sağlığı üzerinde olumsuz etkilere yol açacağı vurgulandı.

OSB kurulacak alana bitişik aktif vaziyette tarım alanları mevcut

Bilirkişi raporunda ayrıca Gölpazarı’na yapılması planlanan Gıda İhtisas OSB’nin kurulacağı alanda ve alanın bitiminin devamında keşif yapıldığı tarihte ekili verimli tarım arazileri ve orman örtüsünün varlığı da belirtilerek, kurulacak OSB’nin yaratacağı hava kirliliği nedeni ile bu bitki örtüsü ve tarım arazilerinin de olumsuz etkileneceği ve uzun vadede zarar görerek yok olacağı da vurgulandı.

Mevzuata ve kamu yararına uygun olmadığı kanaatine oy birliği ile varıldı

Bilirkişi raporunun son bölümünde ise bilirkişi heyetinin yerinde yaptığı keşif çalışması ve nihai ÇED raporu üzerindeki incelemeleri sonrası, davaya konu alandaki “Gölpazarı Gıda İhtisas Organize Sanayi Bölgesi” tesisi için hazırlanmış olan Proje Tanıtım Dosyasının ve Nihai ÇED Raporu için verilen dava konusu “ÇED Olumlu” kararının mevzuata, kamu yararına uygun olmadığı kanaatine oy birliği ile varıldığı belirtildi.

Bilecik İlçe Habelreri